Bolada qizamiq: belgilari, xavfi va nima qilish kerak

Bog'chada «qizamiq tarqaldi» degan gap chiqsa, ota-ona birinchi navbatda bolasining peshanasiga qo'l tekkizadi. Qizamiq oddiy shamollashga o'xshab boshlanadi, shuning uchun uni ilk kunlarda sezmaslik oson. Asoratlari esa og'ir bo'lishi mumkin — demak belgilarni vaqtida tanish muhim.

Qizamiq qanday kasallik

Qizamiq (корь) — virus qo'zg'atadigan yuqumli kasallik. Virus havo orqali tarqaladi: bemor yo'talganda yoki aksirganda havoga chiqadi va bir xonada bo'lgan, himoyasi yo'q bolaga juda oson o'tadi. Yuqqanidan keyin belgilar darhol chiqmaydi — yashirin davr bir-ikki haftagacha davom etishi mumkin, shu vaqtda bola o'zini sog'lom his qiladi.

Muhim jihat: kasal bola toshma chiqishidan bir necha kun oldin ham yuqtira oladi. Shu sababli tashxis aniqlangach, bog'cha va yaqin qarindoshlarni ogohlantirish zarur bo'ladi.

Qanday belgilar bo'ladi

Qizamiq odatda ikki bosqichda kechadi. Boshida shamollashni eslatuvchi belgilar paydo bo'ladi:

  • harorat ko'tariladi, bola holsizlanadi, kayfiyati tushadi, ovqatdan qoladi;
  • quruq, qattiq yo'tal va tumov qo'shiladi, ovozi bo'g'iladi;
  • ko'zlari qizaradi, yorug'likdan bezovta bo'ladi, ko'zidan suv keladi;
  • og'iz shilliq qavatida mayda oqish nuqtalar ko'rinishi mumkin.

Bir necha kundan so'ng toshma chiqadi: dastlab yuzda va quloq orqasida, keyin bo'yin, tana, so'ng qo'l-oyoqqa yoyiladi. Toshma yirik dog'lar shaklida bo'lib, bir-biriga qo'shilib ketishi mumkin. Yo'qolayotganda teri qoramtir iz qoldirib po'st tashlaydi.

Qachon zudlik bilan shifokorga murojaat qilish kerak

Quyidagi belgilarda kutib o'tirmasdan shoshilinch tibbiy yordamga murojaat qilinadi:

  • nafas olishi tezlashgan, qiyinlashgan, ko'krak qafasi ichkariga tortilib turgan;
  • bola uyquga ketib qolgan, chaqirganda yaxshi javob bermaydi, hushi noaniq;
  • talvasa (tutqanoq) bo'lgan, qo'l-oyog'i tortishgan;
  • boshi qattiq og'riyapti, bo'yni qotgan, takror qayt qilyapti;
  • harorat bir necha kun tushmaydi yoki toshma chiqqandan keyin yana ko'tarilgan;
  • suyuqlik ichmaydi, siydigi kamaygan, og'zi va lablari qurib ketgan;
  • qulog'i og'riyapti yoki qulog'idan suyuqlik oqyapti;
  • bir yoshga to'lmagan chaqaloqda yoki surunkali kasalligi bor bolada qizamiqqa shubha bor.

Klinikaga borishdan oldin qo'ng'iroq qilib ogohlantirish to'g'ri bo'ladi — kasallik yuqumli, shuning uchun bolani navbatda kutmasdan qabul qilish choralari ko'riladi.

Tashxis qanday qo'yiladi

Tashxisni faqat shifokor qo'yadi. Qabulda so'rov o'tkaziladi: harorat qachon ko'tarilgan, toshma qaysi kuni va qayerdan boshlangan, bola kasal odam bilan muloqotda bo'lgan-bo'lmagani, emlash ma'lumotlari so'raladi. Shifokor teri, ko'z, og'iz bo'shlig'i va limfa tugunlarini ko'rib chiqadi, o'pkani eshitadi.

Zarur bo'lsa qo'shimcha tekshiruv buyuriladi: qon tahlili, maxsus tahlillar, asoratga shubha bo'lsa ko'krak qafasi rentgeni. Toshma bilan kechadigan boshqa kasalliklar ham bor, shuning uchun o'z-o'zidan xulosa chiqarish xato.

Davolash va parvarish

Antibiotik virusga ishlamaydi — u faqat bakterial asorat qo'shilganda, shifokor tayinlovi bilan qo'llanadi. Dorini va uning miqdorini bolani ko'rgan shifokor belgilaydi. Uyda ota-onaning asosiy vazifasi — parvarish:

  • ko'p va tez-tez ichirish: suv, kompot, sho'rva suyuqligi;
  • xonani kuniga bir necha marta shamollatish;
  • ko'zi bezovta qilsa, xonadagi yorug'likni pasaytirish;
  • yengil, mayda-mayda ovqat berish, zo'rlab to'ydirmaslik;
  • bolani uydagi sog'lom bolalardan ajratib qo'yish;
  • harorat va nafas olishini kuzatib borish.

Tuzalgandan keyin ham bola bir muddat holsiz yuradi, tez charchaydi. Yo'tal yoki harorat qaytsa, yana ko'rikdan o'tish kerak.

Oldini olish

Eng ishonchli himoya — emlash. Emlash jadvalini shifokor belgilaydi: u bolaning yoshi, sog'lig'i va avvalgi emlashlariga qarab qarorga keladi. Internetdagi jadvalga tayanib emlashni o'zboshimchalik bilan kechiktirish ham, tezlashtirish ham to'g'ri emas.

Oddiy qoidalar ham ishlaydi: kasal bolani bog'chaga yoki mehmonga olib bormaslik, qo'l yuvish odati, xonani shamollatish. Bola qizamiq bilan og'rigan odam bilan muloqotda bo'lgan bo'lsa, belgilar chiqishini kutmasdan shifokorga maslahatga borish kerak.

Toshkentda qayerda qabul qilishadi

Bolalar shifokori qabuliga «Здоровые дети» (Sog'lom bolalar) klinikasi filiallarida yozilish mumkin:

Yozilish uchun telefon: +998 55 055 10 02. Qo'ng'iroq qilib qabul vaqtini oldindan aniqlashtirib olish qulay.

Отзывы пациентов о врачах, клиниках и медицинских центрах

Умарова Мафтуна 20.06.2026
Юсупова Д. М.
Ассалому алейкум хурматли доктор менга сизни маслахатингиз керакменда кувим Билан белимда кучли огрик буляпди гникологга онкологов уролога хирурга учрадим хаммаси яхши деяпди хатто стен куйдирдик лекин фойдаси булмаяпди охири вирус бормикин деган фикрга келяпман шунинг учун хатто туберкулёз га текширтирдим Энди Нима килшини билмай колдим ердам Беринг 34га кирдим 3та фарзанди бор хурмат Билан Мафтуна
Rano Saidova 03.06.2026
Парсегова А. Р.
Хочу написать честный отзыв,в первую очередь для того, чтобы люди не тратили свои деньги, нервы и здоровье зря.Не хочу, чтобы кто-то пережил то, что пережила я. Врач Парсегова А.Р. не знает ничего о врачебной этике и нормальном человеческом отношении к людям. Если хотите попасть в психбольницу или повесится, смело идите.Я не знала, что врач, тем более женщина, может так унижать женщин, убивать в них надежду, грубить и высокомерно относится к пациентам. Плюс ко всему после осмотра на кресле и грубом ощупывании и т.д.,придя домой я заметила кровяные выделения. Женщинам старше 30 она выносит вердикт и ставит крест на них как на женщинах и их желании стать матерью. Долго писать не буду. Бог ей судья. Мне даже искренне её жаль. Потому что она несчастный человек, раз в ней столько жестокости и зла.Идите лучше в обычную поликлинику или куда угодно, только не к ней.
Mohidil 02.06.2026
Арипова В. Х.
Assalomu alaykum yoshim 35 beshda o'qituvchiman menda asabiylik issiq havo shovqin kabi sabablarga kora tez tez bosh ogrigi kuzatiladi. Bazan dorilar ham dam olish ham foyda bermaydi. Kopincha 2 kun 3 kunda otib ketadi. Bu migrenmi. Bu holda nima qilsam boladi.
Dildora 15.05.2026
Якубов А. Т.
6 oylik chaqaloq korasizlarmi