Bolaning oyog'ida yoki yuzida teri keskin chegara bilan qizarib, issiq bo'lib shishsa, teginganda og'risa va shu bilan birga harorat ko'tarilib qaltirash boshlansa, bu oddiy toshma emas. Qizil shamol, tibbiyotda rozha, streptokokk degan mikrob keltirib chiqaradigan terining o'tkir yallig'lanishi. Mikrob teridagi kichik jarohat, hasharot chaqishi yoki yorilgan joy orqali kiradi va tez tarqaladi. Bu holat uyda kuzatib o'tirishni ko'tarmaydi. Quyida belgilari va davolashi haqida gaplashamiz.
Qizil shamol nima va qanday boshlanadi
Yallig'lanish terining o'zida va uning ostidagi qatlamda, shu yerdan o'tadigan limfa yo'llari bilan birga rivojlanadi. Shuning uchun qizarishning chetlari ko'tarilgan, aniq chegarali bo'lib ko'rinadi va yaqin limfa tugunlari kattalashadi.
- mikrob tirnalgan joy, qirilgan tizza, yorilgan to'piq orqali kiradi;
- hasharot chaqqan va bola qattiq qashigan joy ham kirish eshigi bo'ladi;
- uzoq davom etgan ekzema va zamburug'li zararlanish xavfni oshiradi;
- chaqaloqlarda kindik yarasi alohida e'tibor talab qiladi;
- kasallik oddiy muloqotda boladan bolaga yuqmaydi.
Belgilari: oddiy qizarishdan nimasi bilan farq qiladi
Qizil shamolning o'ziga xosligi shundaki, umumiy holat terining o'zgarishidan oldin yomonlashadi: avval isitma va qaltirash, keyin qizarish paydo bo'ladi.
- harorat keskin ko'tariladi, bola qaltiraydi, boshi og'riydi;
- teri yorqin qizaradi, dog'ning chegarasi aniq, cheti ko'tarilgan;
- qizargan joy teginganda issiq va og'riqli, teri taranglashgan;
- shish paydo bo'ladi, oyoqda bo'lsa poyabzal tanglik qiladi;
- yaqin limfa tugunlari kattalashadi va bosganda og'riydi;
- bola oyog'iga bosishdan qochadi yoki qo'lini harakatlantirmaydi.
Qachon zudlik bilan shifokorga murojaat qilish kerak
Qizil shamol gumonining o'zi darhol murojaat qilish uchun yetarli sabab: yallig'lanish tez tarqaladi va chuqur qatlamlarga o'tishi mumkin. Quyidagi holatlarda esa kechikish mutlaqo mumkin emas.
- qizarish bir necha soat ichida kengayib bormoqda;
- isitma baland va dori bilan ham qiyin pasayadi;
- qizargan joyda pufak, qora-ko'kish soha yoki yara paydo bo'ldi;
- og'riq ko'rinishdan ancha kuchli, bola a'zoni butunlay harakatlantirmaydi;
- yallig'lanish yuzda, ko'z atrofida yoki quloq sohasida joylashgan;
- bir yoshgacha bolada yoki surunkali kasalligi bor bolada shunday belgi chiqdi.
Tashxis va davolash qanday boradi
Tashxis ko'pincha ko'rikda qo'yiladi: dog'ning chegarasi, rangi va umumiy holat shifokorga yetarli ma'lumot beradi. Shunga o'xshash boshqa holatlarni ajratish uchun tekshiruv qo'shiladi.
- teri va limfa tugunlarini ko'rik, dog' chegarasini belgilab kuzatish;
- umumiy qon tahlili va yallig'lanish ko'rsatkichlari;
- mikrobni aniqlash uchun yaradan ekma olish;
- yumshoq to'qimalar holatini ultratovush orqali ko'rish;
- qaytalanishda manbani qidirish: teri, burun-tomoq, tishlar;
- yosh bolada va og'ir kechishda statsionar davolash.
Qizil shamol antibiotik bilan davolanadi, chunki uni mahalliy vositalar bilan yengib bo'lmaydi. Dorining turini, berish yo'lini va muddatini faqat shifokor belgilaydi; o'zboshimchalik bilan tanlangan surtma yoki isituvchi kompress holatni og'irlashtiradi. Davolash davrida a'zoga tinchlik va ko'tarilgan holat kerak, kiyim bilan poyabzal esa siqmasligi lozim. Qizil shamol haqidagi ma'lumot qabulda nimani so'rashni tartibga solishga yordam beradi.
Oldini olish va qachon bog'chaga borish mumkin
Oldini olishning asosiy yo'li — terini butun saqlash va har qanday jarohatni o'z vaqtida tozalash.
- tirnalgan va qirilgan joyni darhol yuvib, antiseptik bilan artib qo'yish;
- hasharot chaqqan joyni qashishga yo'l qo'ymaslik, tirnoqni qisqa olish;
- ekzema va diatezni shifokor nazoratida davolab borish;
- burun-tomoq va tishlardagi surunkali yallig'lanishni e'tiborsiz qoldirmaslik;
- bolaga alohida sochiq va kiyim ajratish.
Guruhga qaytish vaqtini shifokor belgilaydi: harorat normallashib, qizarish qaytishi va davolash kursining tugashi kerak. Bola o'zini yaxshi sezib turgan bo'lsa ham, muddatidan oldin qaytarish holatning qaytalanishiga olib kelishi mumkin.
Toshkentda qayerda qabul qilishadi
Terining qizarishi va isitma bilan bolani pediatr hamda dermatolog ko'rigidan o'tkazish uchun «Здоровые дети» (Sog'lom bolalar) bolalar klinikasi filiallariga murojaat qilish mumkin. Yozilish: +998 55 055 10 02.
- «Здоровые дети» — Chilonzor filiali: Muqimiy ko'chasi 144/1, Chilonzor tumani, Toshkent.
- «Здоровые дети» — Yunusobod filiali: Mirzayev ko'chasi 50, Yunusobod 17, Yunusobod tumani, Toshkent.
- «Здоровые дети» — Mirzo Ulug'bek filiali: Parkent ko'chasi, 89-uy, Toshkent.
- «Здоровые дети» — Sergeli filiali: Uzgarish massivi, 61-uy, Toshkent.
- «Здоровые дети» — Namangan filiali: Namangan viloyati, Namangan shahri, Hamroh (Ohunboboev) ko'chasi, 72-uy. Bu filial Toshkentda emas, Namanganda qabul qiladi.
Qabulga oldingi xulosalar va bolaga surtilgan vositalar ro'yxatini olib boring. Antibiotik va davolash muddatini faqat shifokor belgilaydi, o'zboshimchalik holatni og'irlashtiradi.