Bolada tish chiqishi: belgilari va qanday yordam berish

Chaqaloq tunda uxlamay yig'lab chiqdi, so'lagi oqadi, hamma narsani tishlaydi, milki qizarib shishgan. «Tishi chiqyapti» deyishadi — va shu bilan birga harorat, ich ketishi ham bo'lsa, ota-ona nimasi tishdan, nimasi kasallikdan ekanini bilmay qoladi.

Tish chiqishi qanday kechadi

Tish chiqishi (прорезывание зубов) — tabiiy jarayon. Sut tishlari milkni yorib o'tganda mahalliy yallig'lanish va og'riq paydo bo'ladi, shuning uchun bola bezovta bo'ladi. Odatda birinchi tishlar hayotning birinchi yili o'rtalarida ko'rina boshlaydi, lekin muddat har bolada farq qiladi.

Tishlarning kechikib chiqishi ham, biroz oldin chiqishi ham ko'p hollarda me'yor doirasida bo'ladi. Shu bilan birga tish chiqishi barcha noxushlikni tushuntirmaydi: ko'pincha ayni davrda bolaga virusli infeksiya ham yuqadi va ota-ona belgilarni bir-biriga qo'shib yuboradi. Shubha bo'lsa, pediatr ko'rigi aniqlik kiritadi.

Qanday belgilar bo'ladi

Tish chiqishiga xos belgilar:

  • milk qizaradi, shishadi, teginganda bola bezovta bo'ladi;
  • so'lak ko'p oqadi, iyak va bo'yin terisi qizarishi mumkin;
  • bola qo'lini, o'yinchoqni, kiyimini og'ziga tiqadi va tishlaydi;
  • uyqusi buziladi, kechasi tez-tez uyg'onadi;
  • ishtahasi vaqtincha pasayadi, emganda ko'krakni tashlab yuboradi;
  • injiq bo'ladi, ko'tarib yurishni talab qiladi;
  • harorat ko'tarilsa, u odatda uncha baland bo'lmaydi va bir-ikki kunda tushadi.

Shu belgilar odatda tish ko'rinishidan bir necha kun oldin kuchayadi va tish chiqqach bosiladi. Ba'zi bolalarda esa tish deyarli sezilmasdan chiqadi.

Qachon zudlik bilan shifokorga murojaat qilish kerak

Quyidagi belgilarni «tishi chiqyapti» deb o'tkazib yuborish xatarli — bular alohida tekshiruvni talab qiladi:

  • harorat baland va bir necha kun tushmayapti;
  • takror qayt qilish, kuchli va suvdek ich ketishi, axlatida qon;
  • bola suyuqlik ichmayapti, siydigi kamaygan, og'zi qurib qolgan;
  • holsiz, bo'shashgan, uyquga ketib qolgan yoki tinimsiz ingrayapti;
  • nafas olishi qiyinlashgan, yo'tali kuchaygan;
  • tanasiga toshma chiqqan;
  • milkda yiring, kuchli shish yoki noxush hid paydo bo'lgan;
  • bir yoshga to'lmagan bolada harorat ko'tarilgan — bu holat alohida ehtiyotni talab qiladi.

Bu belgilar tish chiqishiga aloqador emas, ularning sababini shifokor aniqlaydi.

Tashxis qanday qo'yiladi

Ko'pincha tashxis ko'rikda aniq bo'ladi: shifokor og'iz bo'shlig'ini va milkni tekshiradi, chiqib kelayotgan tishni ko'radi. Shu bilan birga tomoq, quloq, o'pka va qorin ham tekshiriladi — bu ayni paytda boshqa kasallik yo'qligiga ishonch hosil qilish uchun zarur.

Harorat, ich ketishi yoki qayt qilish bo'lsa, shifokor qo'shimcha tahlil buyurishi mumkin. Tishlar kechikib chiqayotgan bo'lsa yoki chiqish tartibi juda buzilgan bo'lsa, pediatr qo'shimcha tekshiruv va stomatolog ko'rigini tavsiya qiladi.

Yordam va parvarish

Og'riqni butunlay yo'q qiladigan usul yo'q, lekin bolani yengillashtirish mumkin:

  • tishlash uchun maxsus salqin halqa berish — muzlatib yubormaslik kerak;
  • toza barmoq bilan milkni yengil uqalash;
  • iyakdan so'lakni yumshoq salfetka bilan artib turish, terini himoya kremi bilan yumshatish;
  • yoshi mos bo'lsa, salqin pyure yoki qatiq taklif qilish;
  • ko'proq quchoqlash va ovutish — bola yaqinlikka ayniqsa muhtoj bo'ladi;
  • og'izga asal, nondan qattiq luqma yoki xalq vositalarini qo'ymaslik.

Og'riq qoldiruvchi vositalar va milkka surtiladigan gellar masalasini faqat shifokor hal qiladi — dorini va miqdorini o'zboshimchalik bilan tanlash mumkin emas. Tish chiqa boshlagach, uni yumshoq cho'tka bilan tozalashni boshlash kerak.

Oldini olish va keyingi parvarish

Tish chiqishining oldini olish mumkin emas, lekin tishlarni asrash qo'lda. Shishadagi shirin ichimlik bilan uxlatmaslik, shirinlikni cheklash, tishni ikki mahal tozalash, yoshiga mos ovqatlanish — eng oddiy himoya. Pediatr ko'rigida tishlar holati ham baholanadi va kerak bo'lsa bolalar stomatologiga yo'llanma beriladi.

Bezovtalik kuchli bo'lsa yoki boshqa belgilar qo'shilsa, tish chiqishi bilan bog'liq deb o'ylab o'tirmasdan bolani shifokorga ko'rsatish kerak.

Toshkentda qayerda qabul qilishadi

Bolani pediatr ko'rigiga «Здоровые дети» (Sog'lom bolalar) klinikasi filiallariga yozish mumkin:

Yozilish uchun telefon: +998 55 055 10 02. Qo'ng'iroq qilib qabul vaqtini oldindan aniqlashtirib olish qulay.

Отзывы пациентов о врачах, клиниках и медицинских центрах

Умарова Мафтуна 20.06.2026
Юсупова Д. М.
Ассалому алейкум хурматли доктор менга сизни маслахатингиз керакменда кувим Билан белимда кучли огрик буляпди гникологга онкологов уролога хирурга учрадим хаммаси яхши деяпди хатто стен куйдирдик лекин фойдаси булмаяпди охири вирус бормикин деган фикрга келяпман шунинг учун хатто туберкулёз га текширтирдим Энди Нима килшини билмай колдим ердам Беринг 34га кирдим 3та фарзанди бор хурмат Билан Мафтуна
Rano Saidova 03.06.2026
Парсегова А. Р.
Хочу написать честный отзыв,в первую очередь для того, чтобы люди не тратили свои деньги, нервы и здоровье зря.Не хочу, чтобы кто-то пережил то, что пережила я. Врач Парсегова А.Р. не знает ничего о врачебной этике и нормальном человеческом отношении к людям. Если хотите попасть в психбольницу или повесится, смело идите.Я не знала, что врач, тем более женщина, может так унижать женщин, убивать в них надежду, грубить и высокомерно относится к пациентам. Плюс ко всему после осмотра на кресле и грубом ощупывании и т.д.,придя домой я заметила кровяные выделения. Женщинам старше 30 она выносит вердикт и ставит крест на них как на женщинах и их желании стать матерью. Долго писать не буду. Бог ей судья. Мне даже искренне её жаль. Потому что она несчастный человек, раз в ней столько жестокости и зла.Идите лучше в обычную поликлинику или куда угодно, только не к ней.
Mohidil 02.06.2026
Арипова В. Х.
Assalomu alaykum yoshim 35 beshda o'qituvchiman menda asabiylik issiq havo shovqin kabi sabablarga kora tez tez bosh ogrigi kuzatiladi. Bazan dorilar ham dam olish ham foyda bermaydi. Kopincha 2 kun 3 kunda otib ketadi. Bu migrenmi. Bu holda nima qilsam boladi.
Dildora 15.05.2026
Якубов А. Т.
6 oylik chaqaloq korasizlarmi