"Boshim og'riyapti" — bolalar tez-tez aytadigan gap, va ota-ona ko'pincha buni charchoq yoki maktabdan qochish deb o'ylaydi. Aslida og'riqning qachon, qayerda va qanday paydo bo'lishi juda ko'p narsani ko'rsatadi. Ba'zi belgilar esa kechiktirmay shifokor ko'rigini talab qiladi.
Bolada bosh og'rig'i nega bo'ladi
Bolalarda bosh og'rig'ining eng ko'p uchraydigan sababi — zo'riqish og'rig'i: uzoq o'tirish, ekran oldidagi vaqt, noto'g'ri holatda dars qilish, uyqu yetmasligi, ruhiy taranglik. Keyingi o'rinda migren turadi. Bundan tashqari og'riq shamollash va isitma, burun bo'shliqlari yallig'lanishi, tish muammolari, ko'rishning pasayishi, suv kam ichish, qon bosimining o'zgarishi, temir yetishmasligi bilan ham bog'liq bo'ladi.
Og'riq xuruj ko'rinishida kelsa, ko'ngil aynishi va yorug'likka chidamsizlik qo'shilsa, bolalarda migren ehtimoli ko'riladi. Aniq sababni esa faqat ko'rikdan keyin shifokor ayta oladi.
Qanday og'riqlar ko'p uchraydi
- boshni qisib turgandek, ikki tomonda, kun oxirida kuchayadigan og'riq — odatda zo'riqish bilan bog'liq;
- bir tomonli, pulsirlab turadigan, harakatdan kuchayadigan xuruj — migrenga xos;
- peshana va yuz sohasida, engashganda kuchayadigan og'riq — burun bo'shliqlari yallig'lanishida;
- chakka va jag' sohasidagi og'riq — tish yoki jag' bo'g'imi muammolarida;
- darsdan keyin ko'z atrofida og'riq — ko'rishni tekshirish kerak degan ishora.
Xavfli belgilar: qachon kechiktirmaslik kerak
Quyidagi holatlarda bolani zudlik bilan shifokorga ko'rsatish kerak:
- og'riq keskin, "umrimda bunday bo'lmagan" darajada boshlansa;
- isitma va bo'yinning qotishi, yorug'likdan qattiq bezovtalik bo'lsa;
- og'riq bolani tunda uyqudan uyg'otsa yoki ertalab qusish bilan boshlansa;
- yo'tal, kuchanish yoki engashishda kuchaysa;
- ko'rish ikkilanishi, qo'l-oyoq kuchsizlanishi, nutq buzilishi, yurishning beqarorligi qo'shilsa;
- bosh jarohatidan keyin paydo bo'lsa, ayniqsa hushdan ketish bo'lgan bo'lsa;
- og'riq haftalar davomida kuchayib borsa, bolaning xulqi va o'zlashtirishi o'zgarsa;
- talvasa yoki qotib qolish holatlari kuzatilsa.
Tekshiruv qanday o'tadi
Qabulda shifokor og'riq kundaligini ko'rib chiqadi, shuning uchun qabulga borishdan oldin bir-ikki hafta yozib borish foydali: sana, vaqt, og'riq joyi va kuchi, oldidan nima bo'lgani, nima yordam bergani. Keyin nevrologik ko'rik, qon bosimini o'lchash, bo'yin va yelka mushaklarini baholash amalga oshiriladi.
Ko'rsatmaga qarab qo'shimcha tekshiruvlar buyuriladi: ko'z tubini ko'rish uchun oftalmolog, LOR ko'rigi, qon tahlillari, EEG, ba'zi hollarda miya MRT. Har bir bolaga MRT kerak emas — uni shifokor aniq ko'rsatma bo'lganda belgilaydi.
Uyda nimalarga e'tibor berish kerak
- uyqu: yoshiga mos davomiylik va bir xil vaqtda yotish;
- ovqat vaqti: nonushtani o'tkazib yubormaslik, uzoq ochlikdan saqlanish;
- suv: kun bo'yi oddiy suv ichib turish, energetik ichimliklardan voz kechish;
- dars o'rni: yorug'lik yetarli, stol va stul bo'yiga mos, ekran ko'z balandligida;
- har 30-40 daqiqada tanaffus, harakat va ko'zga dam;
- kuniga ochiq havoda yurish;
- og'riq qoldiruvchi vositani faqat shifokor belgilagan holda ishlatish — tez-tez ishlatish og'riqni kuchaytiradi.
Takrorlanadigan bosh og'rig'ini "o'tib ketadi" deb qoldirmaslik kerak: ko'p holatda sabab oddiy bo'lsa-da, uni aniqlash uchun bolalar nevrologi ko'rigi zarur.
Toshkentda qayerda qabul qilishadi
Bolalar nevrologi qabuliga «Здоровые дети» (Sog'lom bolalar) klinikasi filiallarida yozilish mumkin:
- «Здоровые дети» — Chilonzor filiali — Muqimiy ko'chasi 144/1, Chilonzor tumani, Toshkent (mo'ljal: «Novza» metrosi, Ziraat bank)
- «Здоровые дети» — Yunusobod filiali — Mirzayev ko'chasi 50, Yunusobod 17, Yunusobod tumani, Toshkent ()
- «Здоровые дети» — Mirzo Ulug'bek filiali — Parkent ko'chasi, 89-uy, Mirzo Ulug'bek tumani, Toshkent
- «Здоровые дети» — Sergeli filiali — Uzgarish massivi, 61-uy, Sergeli tumani, Toshkent
- «Здоровые дети» — Namangan filiali — Namangan viloyati, Namangan shahri, Hamroh (Ohunboboyev) ko'chasi, 72-uy
Yozilish uchun telefon: +998 55 055 10 02. Qo'ng'iroq qilib qabul vaqtini aniqlashtirib olish qulay.