Bolalarda serebral falaj (ДЦП): belgilari va yordam

«Bolam tengdoshlari kabi o'tirmaydi, bir qo'lini kam ishlatadi, oyoqlari doim tarang» — bolalar nevrologi qabulida ota-onalar aynan shunday gaplar bilan keladi. Serebral falaj (ДЦП) — bitta kasallik emas, balki miyaning harakatni boshqaradigan qismlari homilalik davrida, tug'ruq paytida yoki hayotning ilk oylarida shikastlanishi natijasida kelib chiqadigan holatlar guruhi. Quyidagi ma'lumot umumiy tasavvur beradi, lekin shifokor ko'rigi o'rnini bosmaydi.

Serebral falaj nima va nega yuzaga keladi

Miya mushaklarga harakat buyrug'ini yuboradi. Shu hududlar erta zarar ko'rsa, mushak tonusi, muvozanat va harakat ketma-ketligi buziladi. Ko'p hollarda bir nechta omil qo'shiladi:

  • homiladorlik yoki tug'ruq davrida miyaga kislorod yetishmasligi;
  • chuqur chala tug'ilish va juda past tug'ilish vazni;
  • chaqaloqlik davridagi og'ir infeksiya yoki miya ichiga qon quyilishi;
  • ba'zan aniq sabab topilmaydi — bu ota-onaning aybi degani emas.

Qanday belgilardan bilinadi

Birinchi yilda asosiy ishora — harakat rivojining kechikishi va tonusning notekisligi:

  • bola boshini ushlash, o'tirish, emaklash va yurishni kechikib boshlaydi;
  • faqat bitta qo'l bilan ishlaydi, ikkinchisini musht qilib yopib turadi;
  • oyoqlari kesishadi, tovoni yerga tegmaydi, oyoq uchida tiraladi;
  • so'rish, chaynash va yutish qiyin, so'lak ko'p oqadi;

Qachon shifokorga, qachon zudlik bilan

Rejali qabulga yoziling, agar bola 3 oyda boshini ushlamasa, 8 oyda o'tirmasa, 1,5 yoshda mustaqil yurmasa yoki doim bitta tomonini ishlatsa.

Shoshilinch tibbiy yordam kerak bo'ladigan holatlar:

  • tirishish, ko'zning bir nuqtaga qadalib qolishi, qo'l-oyoqning ritmik silkinishi;
  • hushning xiralashuvi, bolani uyg'otishning qiyinligi;
  • ilgari egallangan ko'nikmaning yo'qolishi;
  • to'xtovsiz qusish, boshning tez kattalashishi;
  • nafas olishning qiyinlashuvi, ovqatning nafas yo'liga ketishi.

Qanday tekshiriladi

Bitta tahlil bilan tashxis qo'yilmaydi — shifokor ma'lumotni bir necha manbadan yig'adi:

  • homiladorlik, tug'ruq va chaqaloqlik davri haqida batafsil suhbat;
  • nevrologik ko'rik: tonus, reflekslar, harakat namunalari;
  • chaqaloqlarda miyaning ultratovush tekshiruvi (neyrosonografiya);
  • ko'rsatma bo'lsa miyaning MRT tekshiruvi;
  • tirishish shubhasida EEG, mushak va nerv holati uchun elektroneyromiografiya (ЭНМГ);

Shifokor nima qiladi

Maqsad — bolaning imkoniyatini oshirish va asoratlarning oldini olish. Bu bir kishining emas, jamoaning ishi:

  • nevrolog umumiy rejani tuzadi va uni davriy qayta ko'rib chiqadi;
  • reabilitatsiya mutaxassisi harakat ko'nikmalarini bosqichma-bosqich o'rgatadi;
  • ortoped bo'g'im va umurtqa shaklini kuzatadi, kerak bo'lsa ortez tanlaydi;
  • logoped va defektolog nutq, chaynash-yutish va ta'lim ko'nikmalari bilan ishlaydi;
  • tirishish bo'lsa, u alohida va uzoq nazoratda davolanadi;

Uyda nima qilish mumkin

  • mashqlarni kunlik tartibga kiriting: oz-oz, lekin har kuni;
  • o'yinchoqni biroz narida qo'yib, bolani harakatga undang;
  • o'tirish va ovqatlanish holatini barqaror qiling — chaynash osonlashadi;
  • o'z kuchingizni ham asrang: ota-ona holdan toysa, reabilitatsiya to'xtaydi.

Tashxis bosqichlari va reabilitatsiya yo'nalishlari haqida serebral falaj (ДЦП) sahifasida batafsil yozilgan.

Toshkentda qayerda qabul qilishadi

Bolalar nevrologi va reabilitatsiya mutaxassisi qabuliga «Sog'lom bolalar» («Здоровые дети») klinikasining quyidagi filiallarida yozilish mumkin. Yozilish uchun: +998 55 055 10 02.

Qaysi filialda qaysi mutaxassis qabul qilayotganini va ko'rikka qanday tayyorlanishni klinika raqamidan aniqlashtiring. Tashxis va davolash rejasini faqat bolani ko'rgan shifokor belgilaydi.

Отзывы пациентов о врачах, клиниках и медицинских центрах

Умарова Мафтуна 20.06.2026
Юсупова Д. М.
Ассалому алейкум хурматли доктор менга сизни маслахатингиз керакменда кувим Билан белимда кучли огрик буляпди гникологга онкологов уролога хирурга учрадим хаммаси яхши деяпди хатто стен куйдирдик лекин фойдаси булмаяпди охири вирус бормикин деган фикрга келяпман шунинг учун хатто туберкулёз га текширтирдим Энди Нима килшини билмай колдим ердам Беринг 34га кирдим 3та фарзанди бор хурмат Билан Мафтуна
Rano Saidova 03.06.2026
Парсегова А. Р.
Хочу написать честный отзыв,в первую очередь для того, чтобы люди не тратили свои деньги, нервы и здоровье зря.Не хочу, чтобы кто-то пережил то, что пережила я. Врач Парсегова А.Р. не знает ничего о врачебной этике и нормальном человеческом отношении к людям. Если хотите попасть в психбольницу или повесится, смело идите.Я не знала, что врач, тем более женщина, может так унижать женщин, убивать в них надежду, грубить и высокомерно относится к пациентам. Плюс ко всему после осмотра на кресле и грубом ощупывании и т.д.,придя домой я заметила кровяные выделения. Женщинам старше 30 она выносит вердикт и ставит крест на них как на женщинах и их желании стать матерью. Долго писать не буду. Бог ей судья. Мне даже искренне её жаль. Потому что она несчастный человек, раз в ней столько жестокости и зла.Идите лучше в обычную поликлинику или куда угодно, только не к ней.
Mohidil 02.06.2026
Арипова В. Х.
Assalomu alaykum yoshim 35 beshda o'qituvchiman menda asabiylik issiq havo shovqin kabi sabablarga kora tez tez bosh ogrigi kuzatiladi. Bazan dorilar ham dam olish ham foyda bermaydi. Kopincha 2 kun 3 kunda otib ketadi. Bu migrenmi. Bu holda nima qilsam boladi.
Dildora 15.05.2026
Якубов А. Т.
6 oylik chaqaloq korasizlarmi