Chaqaloqda mushak tonusi: norma, chetlanish va tekshiruv

"Tonusi baland", "tonusi past" — chaqaloqli ota-onalar eng ko'p eshitadigan iboralardan. Lekin bu so'zlar nimani bildirishi va qachon tashvishlanish kerakligi kam tushuntiriladi. Tonusni to'g'ri tushunish keraksiz vahimadan ham, muhim belgini o'tkazib yuborishdan ham saqlaydi.

Mushak tonusi nima

Mushak tonusi (мышечный тонус) — mushaklarning tinch holatdagi tabiiy tarangligi, har qanday harakat uchun asos. Uni nerv tizimi boshqaradi, shuning uchun tonusning o'zgarishi shifokor uchun muhim ma'lumot beradi.

Tonus ikki tomonga chetlanishi mumkin: taranglikning oshishi (gipertonus) yoki pasayishi (gipotonus). Ikkala holatda ham baholashni shifokor o'tkazadi — buning uchun bolalar nevrologi qabuliga yozilish kerak, chunki tonusni qo'l bilan tekshirib ko'rmasdan baho berish mumkin emas.

Tonus bolaning yoshi bilan o'zgarib boradi:

  • yangi tug'ilgan chaqaloqda qo'l va oyoq bukilgan, mushtlar siqilgan holatda bo'ladi — bu normal;
  • 1-2 oylikda taranglik sekin kamayib boradi, qo'l harakatlari erkinlashadi;
  • 3 oylikka yaqin bola qo'lini ochib narsaga cho'zila boshlaydi, boshini ushlaydi;
  • 4-9 oylikda bola o'giriladi, o'tirishni va tayanishni egallaydi;
  • bir yoshga yaqin tik turish va yurish uchun tonus yetarli bo'ladi.

Shuning uchun "tonus baland" degan xulosa bir oylik va olti oylik chaqaloqda butunlay boshqa ma'no beradi: baholash doim yoshga nisbatan qilinadi.

Chetlanish belgilari

Taranglik oshganida: mushtini ochmaslik, qo'l-oyoqni yoyganda qarshilik, oyoq uchida turishga urinish, boshni orqaga tashlab taranglashish, bezovta uyqu. Batafsil ma'lumot chaqaloqlarda mushak gipertonusi sahifasida berilgan.

Taranglik pasayganida: qo'ltig'idan ushlaganda sirg'alib tushgandek bo'lish, boshini ko'tarmaslik, emishga kuchi yetmasligi, kam harakat — chaqaloqlarda mushak gipotonusi sahifasiga qarang.

Alohida e'tibor beriladigan holat — nosimmetriklik: bir qo'lning kam ishlatilishi, boshni doim bitta tomonga burib yotish.

Qachon shifokorga murojaat qilish kerak

  • taranglik 3-4 oylikdan keyin ham kamaymasa;
  • o'ng va chap tomon o'rtasida aniq farq bo'lsa;
  • bola yoshiga mos ko'nikmani kechiktirsa: boshini ushlamasa, o'girilmasa, o'tirmasa;
  • emizish qiyin kechsa, vazn yetarli oshmasa;
  • egallagan ko'nikmasini yo'qotsa — bu kechiktirilmaydigan holat.

Ko'rik va tekshiruv qanday o'tadi

Ko'rik og'riqsiz va tez o'tadi. Shifokor chaqaloqni turli holatlarda tutib ko'radi, qo'l-oyog'ini sekin yoyadi, reflekslarni, tananing simmetriyasini va yoshiga mos ko'nikmalarni baholaydi. Homiladorlik, tug'ruq, emizish va uyqu haqida so'raladi.

Ko'rsatmaga qarab neyrosonografiya, chanoq-son bo'g'imlari ultratovushi, qon tahlillari buyuriladi. Tonusni "tuzatish" uchun darhol dori ichirish kerak degan fikr noto'g'ri: ko'p holatda to'g'ri mashg'ulot va kuzatuv yetarli.

Uyda nima qilish mumkin

  • kuniga bir necha marta qorni bilan yotqizish;
  • yerda tekis va qattiqroq joyda erkin harakat uchun vaqt berish;
  • o'yinchoqni gal-gal ikki tomondan ko'rsatib, ikki tomonga burilishga undash;
  • beshikdagi va emizishdagi holatni almashtirib turish;
  • iliq suvda cho'miltirish, qattiq o'ramaslik;
  • massaj va mashqlarni faqat mutaxassis ko'rsatgandan keyin bajarish.

Mushak tonusi bir martalik ko'rikda emas, dinamikada baholanadi. Shuning uchun shifokor belgilagan muddatda takror ko'rikka borish kerak.

Toshkentda qayerda qabul qilishadi

Ko'rikdan o'tish uchun «Здоровые дети» (Sog'lom bolalar) klinikasining qulay filialini tanlash mumkin:

Yozilish uchun telefon: +998 55 055 10 02. Qo'ng'iroq qilib qabul vaqtini aniqlashtirib olish qulay.

Отзывы пациентов о врачах, клиниках и медицинских центрах

Умарова Мафтуна 20.06.2026
Юсупова Д. М.
Ассалому алейкум хурматли доктор менга сизни маслахатингиз керакменда кувим Билан белимда кучли огрик буляпди гникологга онкологов уролога хирурга учрадим хаммаси яхши деяпди хатто стен куйдирдик лекин фойдаси булмаяпди охири вирус бормикин деган фикрга келяпман шунинг учун хатто туберкулёз га текширтирдим Энди Нима килшини билмай колдим ердам Беринг 34га кирдим 3та фарзанди бор хурмат Билан Мафтуна
Rano Saidova 03.06.2026
Парсегова А. Р.
Хочу написать честный отзыв,в первую очередь для того, чтобы люди не тратили свои деньги, нервы и здоровье зря.Не хочу, чтобы кто-то пережил то, что пережила я. Врач Парсегова А.Р. не знает ничего о врачебной этике и нормальном человеческом отношении к людям. Если хотите попасть в психбольницу или повесится, смело идите.Я не знала, что врач, тем более женщина, может так унижать женщин, убивать в них надежду, грубить и высокомерно относится к пациентам. Плюс ко всему после осмотра на кресле и грубом ощупывании и т.д.,придя домой я заметила кровяные выделения. Женщинам старше 30 она выносит вердикт и ставит крест на них как на женщинах и их желании стать матерью. Долго писать не буду. Бог ей судья. Мне даже искренне её жаль. Потому что она несчастный человек, раз в ней столько жестокости и зла.Идите лучше в обычную поликлинику или куда угодно, только не к ней.
Mohidil 02.06.2026
Арипова В. Х.
Assalomu alaykum yoshim 35 beshda o'qituvchiman menda asabiylik issiq havo shovqin kabi sabablarga kora tez tez bosh ogrigi kuzatiladi. Bazan dorilar ham dam olish ham foyda bermaydi. Kopincha 2 kun 3 kunda otib ketadi. Bu migrenmi. Bu holda nima qilsam boladi.
Dildora 15.05.2026
Якубов А. Т.
6 oylik chaqaloq korasizlarmi