Maktab o'quvchisida xotira yomon: nega shunday va qanday yordam berish mumkin

Bola she'rni bir soat yod olib, ertasiga esdan chiqaradi; kechagi darsni so'rasangiz, yelka qisadi. Ota-onalar buni «xotirasi yomon» deb qo'yadi va yodlashni ko'paytiradi, lekin natija chiqmaydi. Sabab ko'pincha xotirada emas: bola matnni tushunmaydi, diqqati yetmaydi yoki oddiygina kam uxlaydi. Quyida buni qanday ajratish va qanday yordam berish mumkinligini yozdik.

Xotira qanday ishlaydi

Eslab qolish bir harakat emas, uchta bosqich: qabul qilish, saqlash va kerak paytda chiqarib olish. Shu bosqichlardan qaysi biri uzilganini bilish uchun bolani kuzatish kerak.

  • bola eshitganini yomon eslaydi, lekin ko'rganini yaxshi eslaydi — yoki teskarisi;
  • yodlaydi, lekin savol boshqacha berilsa javob bera olmaydi;
  • ketma-ketlikni eslaydi, ma'nosini aytib bera olmaydi;
  • charchaganda hamma narsa esdan chiqadi;
  • qiziqarli mavzuni osongina eslab qoladi.

Nega eslab qolmaydi: eng ko'p uchraydigan sabablar

Avval sodda sabablarni chetlab o'tmaslik kerak.

  • uyqu yetishmasligi: tunda eslab qolish mustahkamlanadi;
  • diqqatning tarqoqligi: eshitilmagan narsa eslanmaydi ham;
  • matnni tushunmaslik: yodlash tushunishni almashtirmaydi;
  • ko'rish yoki eshitishning pasayishi;
  • kamqonlik, surunkali kasallik, tez-tez og'rish;
  • ortiqcha yuklama va dam olishning yo'qligi;
  • tashvish va imtihon qo'rquvi;
  • nutq rivojlanishi bilan bog'liq mavjud qiyinchiliklar.

Qachon shifokorga murojaat qilish kerak

Bir qancha belgi kuzatib turishni ko'tarmaydi.

  • xotira keskin yomonlashgan bo'lsa, ayniqsa kasallik yoki jarohatdan keyin;
  • bosh og'rig'i, ko'ngil aynishi, ko'rishning xiralashishi qo'shilsa;
  • bola suhbat o'rtasida bir necha soniya «qotib qolsa»;
  • ilgari biladigan so'zlarni yo'qotayotgan bo'lsa;
  • holsizlik, oriqlash va uyquchanlik bo'lsa;
  • talvasa yoki hushdan ketish kuzatilgan bo'lsa.

Tashxis qanday o'tadi

Neyropsixologik tashxis xotiraga «baho qo'yish» emas: qaysi bosqich uzilganini aniqlashga xizmat qiladi.

  • ota-ona bilan suhbat va kundalik tartibni ko'rib chiqish;
  • so'z va rasm ketma-ketligini takrorlash topshiriqlari;
  • hikoyani eshitib, keyin qayta aytib berish;
  • naqsh ko'chirish va keyin esdan chizish;
  • diqqat va ish tempi bo'yicha sinovlar;
  • nevrolog ko'rigi, ko'rish va eshitish tekshiruvi.

Mashg'ulotlar va kurs qancha davom etadi

Xotirani «ko'paytirish» mumkin emas, lekin eslab qolish usullarini o'rgatish mumkin — bu ish beradi.

  • ma'lumotni bo'lib o'zlashtirish va takrorlash jadvali;
  • rasm, chizma va sxema bilan yodlash;
  • o'z so'zi bilan qayta so'zlab berish;
  • ketma-ketlik o'yinlari va kundalik hikoya aytish;
  • bir mashg'ulot 40-50 daqiqa, haftada 2 marta;
  • boshlang'ich kurs 2-3 oy, keyin oraliq baholash.

Ota-ona uyda nima qilishi mumkin

Uy sharoitida kichik, lekin muntazam o'zgarishlar eng ko'p foyda beradi.

  • uyquni bir xil soatda tashkil qilish, kechqurun ekranni olib qo'yish;
  • yodlashni bir kunga yig'maslik, qisqa takrorlashlarga bo'lish;
  • she'rni avval tushuntirib, keyin yodlatish;
  • bolaga «menga o'zing tushuntir» deb aytib berishni so'rash;
  • kun davomida harakatli o'yin va ko'chada yurish;
  • jadval va eslatma yozuvlaridan foydalanish;
  • yodlash paytida tanbeh va baqirishdan voz kechish.

Mavzu bo'yicha yo'nalishni neyropsixologiya bo'limida ko'rib chiqishingiz mumkin, sababni esa shifokor ko'rigi va tekshiruvlar aniqlaydi.

Toshkentda qayerda qabul qilishadi

Bolaning diqqati, xotirasi va o'qishdagi qiyinchiliklari bilan «Здоровые дети» (Sog'lom bolalar) bolalar klinikasi mutaxassislariga murojaat qilish mumkin. Yozilish va jadval: +998 55 055 10 02.

Qabulga bolaning daftarlari va oldingi xulosalarini olib boring: haqiqiy yozuv namunalari suhbatdan ko'ra ko'proq ma'lumot beradi. Yakuniy xulosani mutaxassis ko'rigi va tekshiruvdan keyin beradi.

Отзывы пациентов о врачах, клиниках и медицинских центрах

Умарова Мафтуна 20.06.2026
Юсупова Д. М.
Ассалому алейкум хурматли доктор менга сизни маслахатингиз керакменда кувим Билан белимда кучли огрик буляпди гникологга онкологов уролога хирурга учрадим хаммаси яхши деяпди хатто стен куйдирдик лекин фойдаси булмаяпди охири вирус бормикин деган фикрга келяпман шунинг учун хатто туберкулёз га текширтирдим Энди Нима килшини билмай колдим ердам Беринг 34га кирдим 3та фарзанди бор хурмат Билан Мафтуна
Rano Saidova 03.06.2026
Парсегова А. Р.
Хочу написать честный отзыв,в первую очередь для того, чтобы люди не тратили свои деньги, нервы и здоровье зря.Не хочу, чтобы кто-то пережил то, что пережила я. Врач Парсегова А.Р. не знает ничего о врачебной этике и нормальном человеческом отношении к людям. Если хотите попасть в психбольницу или повесится, смело идите.Я не знала, что врач, тем более женщина, может так унижать женщин, убивать в них надежду, грубить и высокомерно относится к пациентам. Плюс ко всему после осмотра на кресле и грубом ощупывании и т.д.,придя домой я заметила кровяные выделения. Женщинам старше 30 она выносит вердикт и ставит крест на них как на женщинах и их желании стать матерью. Долго писать не буду. Бог ей судья. Мне даже искренне её жаль. Потому что она несчастный человек, раз в ней столько жестокости и зла.Идите лучше в обычную поликлинику или куда угодно, только не к ней.
Mohidil 02.06.2026
Арипова В. Х.
Assalomu alaykum yoshim 35 beshda o'qituvchiman menda asabiylik issiq havo shovqin kabi sabablarga kora tez tez bosh ogrigi kuzatiladi. Bazan dorilar ham dam olish ham foyda bermaydi. Kopincha 2 kun 3 kunda otib ketadi. Bu migrenmi. Bu holda nima qilsam boladi.
Dildora 15.05.2026
Якубов А. Т.
6 oylik chaqaloq korasizlarmi